Bỏ qua menu
LivestreamVietNam.comTạp chí nghề livestream
YouTube Live

Cách livestream trên YouTube bằng máy tính cho người mới

Từ lúc bật tính năng phát trực tiếp tới buổi đầu tiên bằng webcam: việc nào phải làm trước một ngày, bốn thiết lập cần hiểu và cách phát thử để không ai thấy.

Ban biên tập Livestream Việt NamĐăng 12 phút đọc

Cách livestream trên YouTube bằng máy tính gồm ba chặng: xác minh kênh và bật tính năng phát trực tiếp, chọn phát bằng webcam ngay trong trình duyệt hoặc bằng phần mềm qua khoá luồng (stream key), rồi đặt tiêu đề, chế độ hiển thị, đối tượng người xem và độ trễ trước khi bấm phát.

Điều người mới hay vấp nằm ở chặng đầu: lần bật đầu tiên YouTube có thể bắt chờ tới khoảng 24 giờ mới cho phát. Vì vậy hãy bật tính năng trước ngày định lên sóng ít nhất một hôm.

Việc phải làm trước một ngày: xác minh kênh và chờ kích hoạt

YouTube không cho một kênh vừa lập bấm phát ngay. Kênh cần được xác minh, thường là bằng số điện thoại nhận mã, và không đang chịu hạn chế nào về phát trực tiếp. Sau khi bạn bấm bật tính năng lần đầu, hệ thống có thể cần tới khoảng 24 giờ để kích hoạt. Trong quãng đó màn hình phát chỉ hiện một dòng báo chờ, không có nút nào để giục.

Đây là lý do của phần lớn những buổi ra mắt bị hoãn: người phát chuẩn bị xong phông, đèn, khách mời, tới giờ mới mở YouTube và gặp dòng chờ. Thứ tự đúng là làm việc này đầu tiên, trước cả khi mua micro. Mở YouTube trên trình duyệt máy tính, bấm biểu tượng tạo ở góc trên, chọn phát trực tiếp và làm theo yêu cầu xác minh. Xong thì để đó, hôm sau quay lại.

Thời gian chờ có thể ngắn hơn, cũng có thể tuỳ tài khoản. Cách biết chắc duy nhất là mở lại trang phát: thấy màn hình chọn kiểu phát thay cho dòng báo chờ nghĩa là kênh đã sẵn sàng. Việc kích hoạt chỉ làm một lần, các buổi sau vào là phát được.

Hai đường lên sóng từ máy tính: webcam hay phần mềm

Khi kênh đã được bật, phòng điều khiển trực tiếp của YouTube cho bạn chọn nguồn phát. Trên máy tính có hai đường, khác nhau ở chỗ ai là người nén hình và gửi đi:

Tiêu chíWebcam trong trình duyệtPhần mềm qua khoá luồng
Cần cài gìKhông cài gì, chỉ cần trình duyệt bản mớiCài phần mềm như OBS (phần mềm dựng hình và phát luồng miễn phí)
Nguồn hìnhMột webcam, một microNhiều camera, màn hình máy tính, ảnh, video, chữ
Thông số mã hoáYouTube tự loBạn tự đặt bitrate (lượng dữ liệu gửi đi mỗi giây), khung hình khoá
Hợp vớiTrò chuyện, hỏi đáp, buổi đầu làm quenDạy học có trình chiếu, game, sự kiện nhiều máy quay
Rủi ro chínhHình phụ thuộc chất lượng webcamĐặt sai thông số, máy yếu thì giật

Với buổi đầu tiên, phát bằng webcam là lựa chọn hợp lý: ít thứ để sai, và bạn dồn được sự chú ý vào việc nói. Một điểm cộng nữa là theo thông tin YouTube công bố, luồng phát bằng webcam có thể được hiển thị ở nguồn cấp Shorts, tức thêm một cửa để người lạ gặp buổi phát. Khi cần chia sẻ màn hình hay chèn chữ, bạn chuyển sang đường thứ hai theo bài cách livestream trên YouTube bằng OBS.

Các bước phát bằng webcam ngay trong trình duyệt

Thao tác dưới đây làm trên trình duyệt máy tính, đã đăng nhập đúng kênh muốn phát. Tên nút có thể đổi theo thời gian, nhưng trình tự thì ổn định:

  1. Bấm biểu tượng tạo ở góc trên bên phải YouTube, chọn phát trực tiếp. Trình duyệt mở phòng điều khiển trực tiếp.
  2. Ở cột bên trái, chọn kiểu phát bằng webcam. Trình duyệt hỏi quyền dùng camera và micro: bấm cho phép. Lỡ bấm chặn thì mở biểu tượng ổ khoá cạnh thanh địa chỉ để cấp lại.
  3. Điền tiêu đề, mô tả, chọn chế độ hiển thị và khai đối tượng người xem. Phần này quan trọng hơn vẻ ngoài của nó, xem mục kế tiếp.
  4. Chọn phát ngay hoặc đặt lịch cho một giờ sau này. Đặt lịch tạo ra một trang chờ có đường dẫn để bạn gửi trước cho người xem.
  5. YouTube chụp một ảnh từ webcam làm ảnh bìa. Bạn có thể chụp lại hoặc tải lên ảnh riêng nếu kênh đã mở quyền dùng ảnh bìa tuỳ chỉnh.
  6. Ở màn hình xem trước, kiểm đúng webcam và đúng micro đang được chọn, nhất là khi máy có cả micro trong máy lẫn micro rời.
  7. Bấm phát. Khi xong, bấm kết thúc ở cuối màn hình và xác nhận.

Khác với phát qua phần mềm, ở đây không có quãng "luồng đã tới nhưng chưa công khai". Bấm phát là lên sóng thật. Vì vậy mọi phép thử phải làm bằng một buổi riêng đặt ở chế độ không cho người ngoài thấy, chứ không thử ngay trên buổi chính.

Bốn thiết lập quyết định ai xem được và xem ra sao

Bốn ô này nằm trong phần thiết lập trước khi phát. Người mới thường lướt qua, rồi tới lúc lên sóng mới thấy hậu quả:

Tiêu đề. Tiêu đề buổi phát cũng là tiêu đề của bản ghi sau này, và là thứ hiện trong kết quả tìm kiếm. Viết rõ chủ đề và lợi ích cho người xem, đừng để nguyên dòng mặc định có tên kênh kèm chữ phát trực tiếp.

Chế độ hiển thị. Công khai là ai cũng tìm và xem được. Không công khai là chỉ người có đường dẫn mới vào được, buổi phát không hiện trên kênh hay trong tìm kiếm. Riêng tư là chỉ bạn và những tài khoản bạn mời. Buổi thử nên đặt riêng tư hoặc không công khai; lớp học kín, họp nhóm thì dùng không công khai.

Đối tượng người xem. YouTube bắt buộc bạn khai nội dung có dành cho trẻ em hay không. Khai là dành cho trẻ em thì một số tính năng như trò chuyện trực tiếp bị tắt. Khai theo đúng bản chất nội dung, vì đây là nghĩa vụ của người phát chứ không phải một ô để chọn cho tiện.

Độ trễ. Có ba mức: thường, thấp và cực thấp. Mức thường cho hình ổn định nhất nhưng lời bạn nói tới người xem chậm hơn đáng kể. Mức thấp là điểm cân bằng cho buổi có đọc bình luận. Mức cực thấp gần với thời gian thực, hợp hỏi đáp dồn dập, đổi lại người xem mạng yếu dễ bị dừng hình hơn.

Mẹo chọn độ trễ: buổi nào bạn hỏi và chờ người xem trả lời thì chọn thấp; buổi một chiều như phát lễ, phát hội thảo thì để thường. Với buổi có hỏi đáp, hãy tập thói quen đọc to câu hỏi trước khi trả lời, vì giữa lúc người xem gõ và lúc bạn thấy luôn có vài giây lệch.

Hình và tiếng khi chỉ có một chiếc máy tính

Phát bằng webcam không có nghĩa là hình phải xấu. Năm việc không tốn tiền hoặc tốn rất ít, xếp theo mức đáng làm:

  • Tiếng trước, hình sau. Người xem chịu được hình hơi mờ nhưng bỏ đi khi tiếng rè, vang. Một micro cài áo hoặc tai nghe có micro gần miệng đã hơn hẳn micro trong máy.
  • Ngồi quay mặt ra cửa sổ. Nguồn sáng ở trước mặt, không ở sau lưng. Ngồi ngược sáng thì webcam nào cũng cho ra một khuôn mặt tối.
  • Nâng webcam ngang tầm mắt. Kê máy tính xách tay lên chồng sách. Góc từ dưới hất lên vừa méo mặt vừa lộ trần nhà.
  • Cắm dây mạng. Wi-Fi chập chờn là nguyên nhân số một khiến hình vỡ. Không cắm dây được thì ngồi gần bộ phát và bảo người nhà tạm ngưng tải phim.
  • Cắm sạc và đóng bớt thẻ trình duyệt. Nhiều máy tự giảm hiệu năng khi chạy pin. Trình duyệt vừa nén hình vừa mở hai chục thẻ thì quạt rú lên sau mười phút.

Thứ chưa cần mua ở giai đoạn này: máy ảnh rời, thiết bị ghi hình (capture card), bàn trộn tiếng. Chúng chỉ phát huy khi bạn đã chuyển sang phát bằng phần mềm. Mua trước khi biết mình có theo nổi lịch phát hằng tuần hay không là cách tiêu tiền kém nhất của người mới.

Phát thử mười phút: kiểm gì trước buổi thật

Tạo một buổi phát riêng, đặt chế độ riêng tư hoặc không công khai, phát ít nhất mười phút và mở nó trên điện thoại như một người xem. Danh sách kiểm:

  • Hình có đúng khung, có bị lật trái phải ở phía người xem không. Màn hình xem trước của bạn thường hiện như soi gương, phía người xem mới là hình thật.
  • Tiếng có đều không, có nghe tiếng quạt máy, tiếng gõ phím không. Đeo tai nghe khi kiểm; mở loa điện thoại cạnh micro là tự tạo tiếng vọng.
  • Từ lúc bạn giơ tay tới lúc điện thoại thấy tay giơ mất bao nhiêu giây. Đó là độ trễ thật của mức bạn đã chọn.
  • Sau mười phút máy có nóng lên, hình có bắt đầu giật không. Lỗi do nhiệt và do mạng tụt theo giờ không lộ ra ở phút đầu.
  • Gõ thử một bình luận từ điện thoại xem khung trò chuyện có hoạt động và bạn có thấy kịp không.

Nếu định phát lúc tám giờ tối thì thử vào tám giờ tối. Mạng buổi sáng và mạng giờ cao điểm là hai đường truyền khác nhau. Xong buổi thử, mở bản ghi xem lại vài phút: chất lượng bản ghi cho biết khá sát người xem đã thấy gì.

Những lỗi người mới hay gặp ở buổi đầu

Năm tình huống dưới đây chiếm gần hết các câu hỏi của người phát lần đầu, kèm cách dò nhanh:

Vào trang phát chỉ thấy dòng báo chờ. Kênh chưa qua thời gian kích hoạt. Không có cách xử lý nào ngoài đợi; đừng tạo kênh mới vì kênh mới cũng phải chờ.

Màn hình xem trước đen. Thường do một phần mềm khác đang giữ webcam, như ứng dụng họp trực tuyến còn chạy nền, hoặc trình duyệt chưa được cấp quyền camera. Tắt ứng dụng kia, tải lại trang.

Người xem báo không nghe gì. Trình duyệt đang chọn nhầm micro, hoặc micro bị tắt bằng nút cứng trên tai nghe. Nhìn cột mức âm ở màn hình xem trước: cột đứng im nghĩa là tín hiệu không vào.

Phát nhầm chế độ công khai khi đang thử. Kết thúc buổi, chuyển bản ghi sang riêng tư hoặc xoá. Từ đó về sau, kiểm ô chế độ hiển thị là việc cuối cùng trước khi bấm phát.

Không tìm thấy buổi phát trên kênh. Buổi đặt không công khai hoặc riêng tư sẽ không hiện ra với người ngoài. Muốn mọi người xem thì gửi đường dẫn, hoặc đổi sang công khai.

Sau khi bấm kết thúc: bản ghi và bước tiếp theo

Kết thúc buổi phát, YouTube xử lý rồi lưu bản ghi thành một video trên kênh với đúng chế độ hiển thị bạn đã đặt. Buổi quá dài có thể không được lưu tự động; giới hạn cụ thể hãy xem trong trang trợ giúp của YouTube trước khi lên kế hoạch cho một chương trình kéo dài nhiều giờ. Bản ghi này sửa được tiêu đề, mô tả, ảnh bìa, cắt được đoạn đầu chờ người xem vào, nên đừng xem nó là thứ bỏ đi.

Sau ba bốn buổi bằng webcam, bạn sẽ tự biết mình thiếu gì. Thiếu khả năng chia sẻ màn hình, chèn chữ, đổi cảnh thì bước tiếp là phần mềm phát luồng. Muốn ra khỏi bàn làm việc để phát ngoài trời thì xem điều kiện ở bài livestream YouTube bằng điện thoại, vì đường đó có yêu cầu riêng về kênh.

Còn nếu thứ bạn thiếu chỉ là người xem, thiết bị không giải quyết được. Lịch phát cố định, tiêu đề rõ và báo trước cho người quen mới là thứ kéo người vào những buổi đầu.

Câu hỏi thường gặp

Livestream trên YouTube bằng máy tính có cần đủ số người đăng ký không?

Theo các hướng dẫn phổ biến, phát từ máy tính bằng webcam hoặc qua phần mềm không đòi số người đăng ký tối thiểu; yêu cầu đó thường gắn với phát bằng điện thoại. Điều bắt buộc là kênh đã xác minh và đã qua thời gian kích hoạt tính năng phát trực tiếp. Bạn kiểm lại trong tài khoản của mình vì điều kiện có thể thay đổi.

Vì sao bật phát trực tiếp YouTube phải chờ 24 giờ?

Lần đầu bật tính năng phát trực tiếp, YouTube cần một khoảng thời gian để kích hoạt cho kênh, có thể tới khoảng 24 giờ. Trong thời gian này bạn không phát được và không có cách rút ngắn. Việc chờ chỉ diễn ra một lần, nên hãy bật tính năng trước ngày định phát buổi đầu.

Máy tính không có webcam thì live YouTube được không?

Được, theo hai hướng. Bạn mua một webcam rời cắm cổng USB, hoặc phát bằng phần mềm như OBS để dùng nguồn hình khác như màn hình máy tính, máy ảnh qua thiết bị ghi hình. Nếu chỉ cần chia sẻ màn hình kèm giọng nói thì phần mềm phát luồng là đủ, không cần camera.

Chế độ không công khai và riêng tư khi live YouTube khác nhau thế nào?

Không công khai nghĩa là ai có đường dẫn đều xem được, nhưng buổi phát không hiện trên kênh và trong tìm kiếm. Riêng tư nghĩa là chỉ bạn và các tài khoản được bạn mời mới xem được. Phát thử một mình thì dùng riêng tư; lớp học hay buổi họp cần gửi đường dẫn cho nhiều người thì dùng không công khai.

Nên chọn độ trễ nào khi phát trực tiếp trên YouTube?

Buổi có đọc bình luận và trả lời người xem nên chọn độ trễ thấp. Buổi một chiều như phát sự kiện, phát lễ nên để mức thường vì hình ổn định hơn với người xem mạng yếu. Mức cực thấp chỉ đáng dùng khi tương tác gần như tức thời là phần chính của chương trình.

Phát trực tiếp YouTube xong video có tự lưu lại không?

Có, với buổi phát có thời lượng thông thường, YouTube lưu bản ghi thành video trên kênh sau khi xử lý xong, giữ đúng chế độ hiển thị của buổi phát. Buổi kéo dài rất nhiều giờ có thể không được lưu tự động, nên với chương trình dài bạn xem giới hạn trong trang trợ giúp của YouTube và ghi hình dự phòng trên máy.

bật tính năng live youtubeđộ trễ youtube livelive không công khailive youtube bằng webcamlivestream youtube bằng máy tínhngười mới live youtubephát thử youtubephát trực tiếp youtubexác minh kênh youtubeyoutube studio

Điều kiện, giới hạn và chính sách của các nền tảng nêu trong bài được ghi theo thời điểm cập nhật và có thể thay đổi. Thấy chỗ cần đính chính? Báo cho ban biên tập.

Đọc tiếp

Cùng chuyên mục

Từ đội làm tạp chí này

VietnamStream: phát trực tiếp một lần, lên mọi nền tảng

Phòng phát ngay trên trình duyệt, mời khách bằng một đường link, phát cùng lúc lên Facebook, YouTube, TikTok. Tải video lên để hẹn giờ hoặc phát lặp 24/7. Có gói miễn phí.