Bỏ qua menu
LivestreamVietNam.comTạp chí nghề livestream
Kịch bản và kỹ năng dẫn live

Dẫn live hai người: phân vai chính phụ và cách tung hứng

Hai người dẫn giỏi không chia đều thời lượng nói; họ chia vai. Bảng phân việc chính phụ, tín hiệu chuyển lượt để không nói chồng, cách ngồi và đặt micro.

Ban biên tập Livestream Việt NamĐăng 13 phút đọc

Dẫn livestream hai người chạy trơn khi hai người có hai vai khác nhau chứ không chia đều lời nói. Người dẫn chính giữ mạch của phiên; người phụ đọc bình luận, thử sản phẩm và hỏi thay người xem.

Hai người thống nhất trước tín hiệu chuyển lượt để không nói chồng lên nhau, điều càng dễ xảy ra khi đường truyền có độ trễ. Mỗi người cần một nguồn thu tiếng rõ ngang nhau và một chỗ ngồi cố định trong khung hình.

Hai người dẫn giỏi không nói đều nhau; họ có vai

Ý định ban đầu khi rủ thêm một người lên sóng thường là "cho đỡ trống, có người nói cùng". Rồi hai người chia đôi kịch bản, mỗi người giới thiệu một nửa số sản phẩm, và kết quả là hai buổi phát một người dán vào nhau: lúc người này nói, người kia ngồi nhìn điện thoại; tới điểm giao thì cả hai cùng mở miệng hoặc cùng im.

Cặp dẫn xem được là cặp có sự khác biệt về chức năng. Một người lái, một người phụ lái. Người lái biết phiên đang ở phút nào, món nào kế tiếp, khi nào kêu gọi. Người phụ lái là tai mắt của người xem ngay trong khung hình: đọc điều họ gõ, hỏi điều họ muốn hỏi, cầm món hàng lên thử trong lúc người kia nói. Thời lượng nói vì thế không cân; người chính nói nhiều gấp đôi người phụ cũng được, và như vậy là đúng.

Phân vai còn giải quyết câu hỏi khó nhất của mọi cặp dẫn: khi bất đồng trên sóng thì ai quyết. Người chính quyết. Sang món mới hay nán lại, trả lời câu hỏi này hay để sau, người chính nói và người phụ theo. Bàn lại thì để sau phiên.

Phân việc giữa người dẫn chính và người phụ

Viết bảng này ra giấy trước phiên đầu tiên và mỗi người giữ đúng cột của mình:

ViệcNgười dẫn chínhNgười phụ
Mở và kết phiênNói câu mở, câu hẹn, câu chào cuốiChào ngắn sau người chính, vẫy tay khi kết
Mạch của phiênGiữ dàn ý và đồng hồ, quyết lúc chuyển mónKhông tự chuyển món; nhắc khẽ nếu người chính lố giờ
Giới thiệu sản phẩmNói ai cần, điểm chính, giá, lời kêu gọiCầm, mặc, dùng thử; tả cảm nhận thật của mình
Bình luậnTrả lời câu được người phụ chuyển tớiĐọc, chọn câu đáng đáp, đọc lên kèm tên người hỏi
Câu hỏi thay người xemTrả lờiHỏi những điều người mới sẽ thắc mắc
Giá và ưu đãiLà người duy nhất báo con sốNhắc lại vị trí trong giỏ hàng, cú pháp đặt
Sự cố, bình luận xấuNói tiếp, giữ phiên chạyXử lý lặng lẽ: ẩn, chặn, kiểm thiết bị

Dòng "giá và ưu đãi" đáng để ý nhất. Hai người cùng báo giá thì sớm muộn sẽ có lúc hai con số lệch nhau, và người xem chụp lại con số thấp hơn. Một người báo, người kia chỉ nhắc cách mua.

Người phụ trong bài này là người ngồi trong khung hình và có nói. Vai đó khác với người trợ lý ngồi sau máy lo ghim sản phẩm, nhắn tin, ghi đơn; phần việc của vị trí ấy nằm ở bài trợ lý livestream làm những việc gì. Phiên có ba người thì hai vai tách hẳn; chỉ có hai thì người phụ kiêm một phần.

Người phụ hỏi thay người xem

Việc giá trị nhất của người phụ không phải là khen theo. "Đẹp quá chị ơi", "đúng rồi đó cả nhà" không thêm thông tin gì và nghe như dàn dựng. Việc giá trị nhất là hỏi đúng câu mà người đang xem muốn hỏi nhưng ngại gõ, hoặc chưa kịp nghĩ ra.

Vài kiểu câu dùng được cho hầu hết món hàng. Hỏi về giới hạn: "Chị ơi, người vai rộng như em mặc mẫu này có bị cộm không?". Hỏi về cách dùng thật: "Cái này rửa có mất công không, em lười lắm". Hỏi lại điều vừa nói quá nhanh: "Khoan, chị nhắc lại giúp em là giặt máy được hay phải giặt tay?". Và nói ra cảm nhận khi đang thử: "Em đang cầm đây, nó nhẹ hơn em tưởng, nhưng quai hơi ngắn với tay em".

Câu cuối cho thấy một nguyên tắc: người phụ được phép, và nên, nêu cả điểm chưa ưng. Một nhận xét thật kiểu "quai hơi ngắn" làm mọi lời khen khác đáng tin, và mở đường cho người chính đưa giải pháp: "Đúng, nên mẫu này có kèm quai dài đeo chéo". Hai người chuẩn bị trước ba câu hỏi cho mỗi món, nhưng người phụ hỏi bằng lời của mình, không đọc. Còn một điều cấm: không giả làm khách đã mua, không dựng chuyện "bạn em dùng rồi khen lắm" nếu chuyện đó không có.

Tín hiệu chuyển lượt

Tung hứng trông tự nhiên trên sóng là nhờ những quy ước rất máy móc ở hậu trường. Chọn hai ba tín hiệu trong số sau và dùng suốt:

Gọi tên kèm câu hỏi. Cách rõ nhất để trao lượt. "Vy ơi, bên bình luận có ai hỏi về cỡ không?" Tên báo cho người kia và cho cả người xem biết ai sắp nói. Tránh trao lượt bằng im lặng rồi nhìn sang.

Câu kết lượt cố định. Mỗi người có một hai câu quen để báo mình đã nói xong: "Phần giá thì chị Hạnh nói nhé", "Đó là cảm nhận của em". Nghe câu đó, người kia biết chắc mình vào được.

Tín hiệu tay ngoài khung hình. Chạm nhẹ vào cánh tay hoặc gõ một ngón xuống bàn nghĩa là "em có điều cần chen". Người đang nói kết câu rồi trao lượt. Giơ hẳn tay trước ống kính thì người xem thấy và phân tâm.

Đồ vật làm gậy tiếp sức. Ai cầm sản phẩm, người đó nói. Trao món hàng sang tay là trao lượt. Cách này hợp với hai người mới dẫn chung vì nó hiện ra thành hình, khỏi phải đoán.

Tín hiệu khẩn. Một từ thống nhất trước, nghe bình thường với người xem, để báo có chuyện cần xử lý: sai giá, mất tiếng, hết hàng. Ví dụ người phụ nói "chị uống nước đi" nghĩa là dừng lại, nhìn giấy em vừa đẩy sang.

Nhịp tung hứng dễ nghe là những lượt ngắn. Người chính nói ba bốn câu, người phụ chen một câu hỏi hoặc một nhận xét, người chính đáp. Một người nói liền năm phút trong khi người kia ngồi im thì người xem quên luôn là có hai người.

Tránh nói chồng, nhất là khi có độ trễ

Hai người ngồi cạnh nhau nói chồng một nhịp thì người xem còn chịu được: họ thấy miệng cả hai và tự tách được. Tệ hơn là khi tiếng của hai người đi qua một đường truyền có độ trễ: một người ở phòng phát, người kia tham gia từ nơi khác qua mạng. Lời của mỗi bên tới tai bên kia chậm hơn một khoảng, có khi gần một giây. Bạn tưởng người kia đã im nên bắt đầu nói, đúng lúc câu tiếp theo của họ đang trên đường tới. Cả hai nghe thấy nhau, cùng dừng, cùng xin lỗi, rồi cùng bắt đầu lại. Vòng lặp ấy rất khó nghe.

Cách chữa nằm ở kỷ luật lượt lời chứ không ở thiết bị. Nói thành lượt trọn vẹn và kết lượt bằng tên người kia hoặc một câu hỏi rõ ràng. Nghe hết câu rồi chờ thêm một nhịp mới đáp; khoảng lặng ngắn nghe ổn hơn nhiều so với hai giọng đè nhau. Bỏ những tiếng đệm hưởng ứng như "dạ", "đúng rồi", "ừm" trong lúc người kia đang nói: qua đường truyền trễ, chúng rơi lệch vào giữa câu sau. Thay bằng gật đầu. Và khi lỡ chồng, người phụ dừng, người chính nói tiếp, không xin lỗi qua lại.

Người ở xa cần đeo tai nghe. Nếu họ nghe phòng phát bằng loa ngoài, micro của họ thu lại chính tiếng đó và gửi ngược về, tạo tiếng vọng mà cả hai đầu đều nghe.

Về công cụ, mời một người ở xa vào cùng khung hình cần phần mềm hoặc dịch vụ có chức năng đó; ứng dụng của một số nền tảng có sẵn tính năng phát chung, có hay không thì kiểm trong ứng dụng. Một lựa chọn khác là phòng phát trên trình duyệt của VietnamStream, nơi bạn mời khách lên sóng bằng một đường dẫn riêng, khách không cần tạo tài khoản. Dùng công cụ nào thì cũng gọi thử với đúng người đó, đúng mạng đó trước phiên ít nhất một lần.

Bố trí micro và vị trí ngồi cho hai người

Lỗi tiếng phổ biến nhất của buổi phát đôi là một người to rõ, người kia nhỏ và vang. Tiếng quan trọng hơn hình, nên dựng tiếng trước:

  1. Chọn cách thu. Tốt nhất là mỗi người một micro cài áo hoặc một micro riêng đặt trước mặt, cùng loại. Nếu chỉ có một micro, đặt nó ở chính giữa, cách đều hai người, và cả hai ngồi sát nhau hơn mức bình thường. Đừng để một người dùng micro còn người kia trông vào micro của điện thoại.
  2. Cân âm lượng. Từng người nói một câu với giọng sẽ dùng khi phát, nghe lại bản thu thử. Người nói nhỏ thì ngồi gần micro hơn hoặc tăng mức thu của riêng micro đó, không bắt họ gào lên suốt phiên.
  3. Ngồi chếch hình chữ V. Hai ghế xoay nhẹ vào nhau, cùng mở về phía ống kính. Ngồi vậy thì nhìn nhau được mà không phải quay hẳn mặt đi, và người xem luôn thấy ít nhất ba phần tư khuôn mặt mỗi người.
  4. Cố định bên. Người chính luôn ngồi một bên qua mọi phiên để người xem quen. Người phụ ngồi phía có thiết bị đọc bình luận, đặt gần ống kính để mắt không phải đi xa.
  5. Sản phẩm ở giữa. Bàn trước mặt hai người, hàng xếp giữa bàn, cả hai với tới mà không che nhau.
  6. Khung hình ngang nếu nền tảng cho phép. Hai người trong khung dọc phải ngồi rất sát, vai chạm vai; thử trước xem có ai bị cắt mất nửa người khi cầm sản phẩm lên không.

Phát thử mười phút và xem lại bằng một thiết bị khác có đeo tai nghe. Nghe riêng: hai giọng có to ngang nhau không, có tiếng sột soạt khi người phụ cầm hàng không. Cách chọn giữa micro cài áo, để bàn và không dây cho từng hoàn cảnh có trong bài chọn micro livestream.

Sáu lỗi của cặp dẫn mới

Xem lại bản ghi phiên đầu tiên, phần lớn các cặp nhận ra mình trong danh sách này:

  • Nói chuyện với nhau, quên người xem. Hai người quay mặt vào nhau trò chuyện vài phút, đùa những chuyện chỉ hai người hiểu. Mỗi vài câu, một trong hai phải quay lại ống kính và kéo người xem vào: "Cả nhà có ai giống Vy không?".
  • Cùng trả lời một bình luận. Một câu hỏi, hai người đáp hai ý. Quy ước: người phụ đọc, người chính đáp, trừ câu hỏi về cảm nhận khi dùng thử.
  • Người phụ im quá lâu. Mười phút không nói gì thì thành người ngồi thừa trong khung hình. Người chính có trách nhiệm gọi tên và trao lượt.
  • Người phụ lấn vai. Tự chuyển món, tự báo giá, tự kêu gọi. Mạch phiên rối vì có hai tay lái.
  • Sửa lưng nhau trên sóng. "Không phải, chị nói sai rồi." Nếu là sai giá hay sai thông tin quan trọng, dùng tín hiệu khẩn; người chính tự đính chính bằng giọng bình thường.
  • Khen qua khen lại. Hai người thay nhau tán dương sản phẩm mà không ai hỏi câu khó. Người xem nghe ra ngay đây là màn diễn.

Cách sửa nhanh nhất cho cả sáu lỗi là quay lại bảng phân việc và hỏi: lúc đó ai đang làm việc của ai.

Tập chung 20 phút trước phiên đầu và rà lại sau phiên

Hai người dẫn giỏi riêng lẻ vẫn vấp khi ghép cặp lần đầu, vì thứ cần tập là điểm giao chứ không phải nội dung. Buổi tập hai mươi phút gồm ba việc. Chạy thử phần mở: ai nói câu đầu, người kia chào lúc nào. Chạy thử trọn một vòng sản phẩm với đủ các lần trao lượt: người chính nói ai cần, trao cho người phụ thử, người phụ hỏi một câu, người chính đáp rồi báo giá, người phụ nhắc cách mua. Và thử từng tín hiệu đã chọn, kể cả tín hiệu khẩn, để chắc cả hai hiểu giống nhau.

Quay lại buổi tập bằng chính thiết bị sẽ phát rồi xem ngay. Thứ cần nhìn: có lúc nào một người nhìn chằm chằm vào người kia chờ lượt không, có lúc nào cả hai cùng cúi đọc không, người đang không nói thì làm gì với tay và mắt. Người không nói vẫn ở trong hình; nhìn về phía người đang nói hoặc nhìn sản phẩm, gật đầu, không lướt điện thoại.

Sau mỗi phiên thật, dành năm phút nói với nhau ba điều: một chỗ trao lượt trơn, một chỗ vấp, một điều đổi cho phiên sau. Giữ cuộc rà soát ngắn và cụ thể. Sau bốn năm phiên, hai người bắt đầu đoán được nhịp của nhau, và lúc đó các tín hiệu máy móc ban đầu tự lùi vào nền.

Câu hỏi thường gặp

Dẫn livestream hai người thì ai nên là người dẫn chính?

Người nắm sản phẩm và kịch bản chắc hơn, thường là chủ shop hoặc người đã quen dẫn một mình. Người chính giữ mạch phiên, báo giá và nói lời kêu gọi. Người còn lại làm vai phụ: đọc bình luận, thử sản phẩm, hỏi thay người xem. Giữ nguyên vai qua các phiên để người xem quen.

Hai người dẫn live làm sao để không nói chồng lên nhau?

Thống nhất tín hiệu chuyển lượt: gọi tên kèm câu hỏi khi trao lượt, có câu kết lượt quen thuộc, và chạm tay ngoài khung hình khi cần chen. Nói thành lượt ngắn, nghe hết câu rồi mới đáp. Khi lỡ chồng, người phụ dừng lại và người chính nói tiếp, không xin lỗi qua lại.

Hai người livestream chung thì cần mấy micro?

Tốt nhất là mỗi người một micro cùng loại để hai giọng to rõ ngang nhau. Nếu chỉ có một micro, đặt ở chính giữa và hai người ngồi sát lại, cách đều. Tránh để một người có micro riêng còn người kia thu bằng micro điện thoại, vì chênh lệch tiếng rất khó chịu với người nghe.

Người dẫn phụ khác trợ lý livestream ở chỗ nào?

Người dẫn phụ ngồi trong khung hình và có nói: hỏi, thử sản phẩm, đọc bình luận lên sóng. Trợ lý thường ngồi ngoài khung hình, lo ghim sản phẩm, nhắn tin, ghi đơn, lọc bình luận. Phiên có hai người thì người phụ kiêm một phần việc của trợ lý; có ba người thì tách hẳn hai vai.

Mời khách ở xa lên live chung cần lưu ý gì về tiếng?

Đường truyền có độ trễ nên dễ nói chồng: mỗi bên cần nói trọn lượt, kết bằng tên người kia và chờ một nhịp trước khi đáp. Khách nên đeo tai nghe để micro không thu lại tiếng phòng phát gây vọng. Luôn gọi thử với đúng thiết bị và mạng của khách trước buổi phát.

Dẫn live hai người có cần viết kịch bản riêng cho từng người không?

Không cần hai kịch bản, chỉ cần một dàn ý chung có ghi rõ ai làm gì ở từng bước của mỗi sản phẩm: ai mở, ai thử, ai báo giá, ai nhắc cách mua. Người phụ chuẩn bị thêm ba câu hỏi cho mỗi món và hỏi bằng lời của mình thay vì đọc lại.

dẫn đôi livestreamdẫn livestream hai ngườilive có khách mờimicro cho hai ngườingười dẫn phụnói chồng tiếngphân vai chính phụtín hiệu chuyển lượttung hứng khi livevị trí ngồi khi live

Điều kiện, giới hạn và chính sách của các nền tảng nêu trong bài được ghi theo thời điểm cập nhật và có thể thay đổi. Thấy chỗ cần đính chính? Báo cho ban biên tập.

Đọc tiếp

Cùng chuyên mục

Từ đội làm tạp chí này

VietnamStream: phát trực tiếp một lần, lên mọi nền tảng

Phòng phát ngay trên trình duyệt, mời khách bằng một đường link, phát cùng lúc lên Facebook, YouTube, TikTok. Tải video lên để hẹn giờ hoặc phát lặp 24/7. Có gói miễn phí.